توانمند سازي جوامع با هدف بهبود وضعيت تغذيه و رشد كودكان

هوالحكيم

استان هرمزگان بدلیل ویژگیهای اقلیمی و اجتماعی خاص خود در سالیان متمادي، بطور گسترده ای درگیر مشکل سوء تغذیه بوده است. فقدان زیر ساخت های صنعتی، عدم وجود اشتغال مولد، شوک وارده به ساختار های کشاورزی در اثر یک خشکسالی شدید 6 ساله، تغییرات اساسی در سیاستهای کلان دولت در مورد واردات و صادرات کالا، همگی دست بدست هم داده و سبب ایجاد خیل بیکاران در این استان گردیده است، بنحویکه در قیاس با جمعیت 230.000 نفری شاغل، گروه 45000 نفری بیکاران با نسبت حدوداٌ 20% خودنمایی می کند.

 این معضل با توجه به تاثیر مستقیم آن بر توان اقتصادی خانوار، از عوامل اصلی در بروز سوء تغذیه محسوب میگردد ولی در کنار آن نباید از نقش مخرب باورهای غلط و فقرآگاهی حاکم بر بخشهایی از جامعه غفلت نمود.

بهرحال مجموعه این مولفه ها علیرغم تمام تدابیر تلاشگران عرصه بهداشت، سبب کسب رتبه هایی ناخوشایند برای استان در مورد مساله سوءتغذيه و شاخصهاي مربوط بدان لزجمله در ارزیابی شاخص های تن سنجی کودکان گردیده است.

براساس گزارش نهایی طرح"تعیین شاخص های تن سنجی کودکان" (ANIS) استان هرمزگان محل زیست 11.3 درصد از کودکان زیر پنجسال مبتلا به لاغری تغذيه اي  (Wasting) متوسط و شدید کشور می باشد و از نظر دارا بودن این تعداد کودک مبتلا به لاغری تغذیه ای رتبه اول را در کشور به خود اختصاص داده است. این میزان بیش از دو برابر میانگین کشوری است.

همچنین در مورد کم وزنی(Underweight) متوسط و شدید نیز استان هرمزگان با دارا بودن 23.8 درصد از کودکان کم وزن زیر پنجسال کشور، دارای رتبه دوم پس از سیستان و بلوچستان می باشد. میانگین کشوری در مورد این معضل 10.9 درصد است.

کوتاه قدی تغذیه ای(Stunting) متوسط و شدید از دیگر معضلات کودکان این دیار است، بطوریکه21.6 درصد کودکان زیر پنجسال دچار کوتاه قدی تغذیه ای در استان هرمزگان زندگی می کنند و رتبه کشوری پنجم را به این استان می بخشند.

این موارد متاسفانه بیانگر عدم وجود الگوی تغذیه ای مناسب و متناسب با شرایط و ویژگیهای استان بوده و توجیه کننده لزوم انجام اقدامات مداخله ای کارآمد و سریع، همچون پروژه کاهش نابرابریها می باشند.

 تامین سلامت تغذیه ای

سلامت تغذیه ای برآیند مجموعه ای از مولفه ها می باشد که در زیر بدان اشاره مختصری می شود:

•      درآمد: بعنوان یکی از اصلی ترین عوامل در گزینش و تهیه مواد غذایی

•       دسترسی به مواد غذایی

•       آگاهی و دانش خانواده، بویژه مادر در مورد غذا و تغذیه

•      مهارت خانواده و بویژه مادر در پخت و نگهداری و توزیع مناسب غذا در خانوار

•      آگاهی و مهارت خانواده در مورد اصول مراقبتهای بهداشتی کودک

بنابر آنچه که گذشت تامین سلامت تغذیه ای جامعه در گرو همکاری و هماهنگی تمامی سازمانها و ارگانهای دخیل در این روند از سویی و مشارکتهای گسترده اجتماعی در امر تامین و حفظ سلامت کودکان از سوی دیگر می باشد.

در همین راستا، مجریان پروژه کاهش نابرابریها در استان هرمزگان کوشیده اند تا با ایجاد زمینه مشارکتهای گسترده بین بخشی و همچنین افزایش سطح آگاهی، مهارت و توانمندیهای خانواده، از میزان شیوع سوء تغذیه بکاهند.

در ادامه به روش ها و راه کارهای این پروژه در منطقه میناب و همچنین رهیافتهای جدیدی که در این زمینه حاصل گردیده، پرداخته خواهد شد.